Plastic Wood czy drewno? Który materiał lepiej sprawdzi się w Twoim projekcie?
Od setek lat drewno jest jednym z najważniejszych materiałów wykorzystywanych przez człowieka. Powstawały z niego domy, mosty, statki, ogrodzenia, meble i narzędzia. Do dziś pozostaje cenione za naturalny wygląd, łatwość obróbki i ponadczasowy charakter.
Jednocześnie rozwój technologii sprawił, że projektanci i inwestorzy mają dziś do dyspozycji nowe materiały, które odpowiadają na wyzwania współczesnego budownictwa. Jednym z nich jest Plastic Wood – materiał wykorzystywany między innymi w tarasach, pomostach, ogrodzeniach, parkach, gospodarstwach rolnych czy infrastrukturze komunalnej.
Czy oznacza to, że plastikowe drewno jest lepsze od drewna?
Nie zawsze.
I właśnie dlatego warto poznać mocne oraz słabsze strony obu rozwiązań.
Nie istnieje materiał idealny. To zdanie warto zapamiętać.
Każdy materiał konstrukcyjny jest kompromisem pomiędzy:
- trwałością,
- estetyką,
- ceną,
- łatwością montażu,
- wymaganiami konserwacyjnymi,
- odpornością na warunki atmosferyczne,
- wpływem na środowisko.
Dlatego odpowiedź na pytanie „co jest lepsze?” powinna zawsze brzmieć:
To zależy od zastosowania.
Naszym celem nie jest wskazanie zwycięzcy, lecz pokazanie, w jakich sytuacjach każdy z materiałów sprawdzi się najlepiej.
Czym jest drewno?
Drewno to naturalny materiał odnawialny pozyskiwany z drzew. Jego właściwości zależą od gatunku, wieku drzewa, sposobu suszenia i obróbki.
Do najczęściej wykorzystywanych gatunków należą:
- sosna,
- świerk,
- modrzew,
- dąb,
- jesion,
- robinia,
- gatunki egzotyczne, takie jak bangkirai czy ipe.
Każdy z nich różni się twardością, odpornością na wilgoć, gęstością oraz ceną.
Czym jest Plastic Wood?
Plastic Wood to ogólna nazwa materiałów konstrukcyjnych wykonanych z odpowiednio przygotowanych tworzyw sztucznych, często pochodzących z recyklingu.
W zależności od producenta i przeznaczenia mogą występować jako:
- deski,
- profile,
- legary,
- belki,
- słupki,
- kantówki,
- elementy małej architektury,
- podkłady techniczne.
Nie należy utożsamiać Plastic Wood z kompozytami WPC. Choć oba rozwiązania bywają stosowane w podobnych miejscach, różnią się budową i właściwościami.
Drewno – największe zalety
Drewno od wieków pozostaje jednym z najbardziej cenionych materiałów budowlanych.
Do jego najważniejszych zalet należą:
Naturalny wygląd
Każdy element posiada unikalny rysunek słojów i charakterystyczną strukturę.
Łatwa obróbka
Drewno można ciąć, frezować, szlifować i łączyć przy użyciu powszechnie dostępnych narzędzi.
Szeroka dostępność
Na rynku dostępnych jest wiele gatunków drewna, różniących się właściwościami i ceną.
Możliwość renowacji
Powierzchnię drewna można odnawiać poprzez szlifowanie, olejowanie lub malowanie.
Naturalny charakter
W wielu projektach architektonicznych drewno pozostaje niezastąpione ze względu na swój wygląd.
Ograniczenia drewna
Każdy materiał ma również swoje słabsze strony.
W przypadku drewna są to przede wszystkim:
- podatność na działanie wilgoci,
- konieczność konserwacji,
- możliwość pękania,
- zmiany wymiarów pod wpływem temperatury i wilgotności, ryzyko rozwoju grzybów, możliwość uszkodzeń przez owady.
Nie oznacza to, że drewno jest złym materiałem. Oznacza jedynie, że wymaga odpowiedniej pielęgnacji i świadomego użytkowania.
Największe zalety Plastic Wood
Materiały określane jako Plastic Wood zostały opracowane z myślą o zastosowaniach zewnętrznych, gdzie liczy się trwałość i ograniczenie późniejszych prac konserwacyjnych.
Do ich najczęściej wymienianych zalet należą:
- Ograniczone wymagania konserwacyjne
- W przeciwieństwie do wielu elementów drewnianych nie wymagają regularnej impregnacji.
- Odporność na wilgoć
- Nie chłoną wody w taki sposób jak drewno, dlatego często stosuje się je przy pomostach, marinach czy tarasach.
- Brak procesów gnilnych
- Ponieważ nie są materiałem biologicznym, nie ulegają butwieniu.
- Wykorzystanie surowców z recyklingu
- Wiele produktów z tej grupy powstaje z odpowiednio przygotowanych tworzyw pochodzących z recyklingu, wspierając ponowne wykorzystanie surowców.
Gdzie drewno nadal pozostaje najlepszym wyborem?
To bardzo ważny rozdział.
Nie chcemy tworzyć artykułu reklamowego.
Drewno nadal świetnie sprawdza się między innymi:
- w konstrukcjach wnętrz,
- w meblarstwie,
- przy renowacji zabytków,
- w budownictwie tradycyjnym,
- tam, gdzie priorytetem jest naturalny wygląd i możliwość wielokrotnej renowacji powierzchni.
W takich zastosowaniach jego zalety często przeważają nad ograniczeniami.
Gdzie Plastic Wood ma szczególnie dużo zastosowań?
Materiały tej grupy są często wybierane tam, gdzie konstrukcja jest narażona na:
- stały kontakt z wodą,
- wysoką wilgotność,
- błoto,
- częste zmiany temperatury,
- intensywną eksploatację,
- ograniczone możliwości konserwacji.
Dlatego spotyka się je między innymi przy:
- pomostach,
- marinach,
- tarasach,
- padokach,
- ogrodzeniach,
- parkach,
- ścieżkach edukacyjnych,
- obiektach komunalnych,
- gospodarstwach rolnych.
Historia z praktyki
Wyobraźmy sobie dwa identyczne pomosty wybudowane nad jeziorem.
Pierwszy wykonano z drewna wymagającego regularnej impregnacji.
Drugi wykorzystuje materiały z grupy Plastic Wood, dobrane do pracy w środowisku o podwyższonej wilgotności.
Po kilku latach oba pomosty nadal mogą spełniać swoją funkcję, jednak zakres prac konserwacyjnych oraz koszty utrzymania będą się różnić. To właśnie analiza całego cyklu użytkowania jest często ważniejsza niż porównanie samej ceny zakupu.
Drewno i Plastic Wood nie są bezpośrednimi konkurentami we wszystkich zastosowaniach. Każdy z tych materiałów ma swoje mocne strony i ograniczenia.
Najważniejsze jest dopasowanie materiału do warunków pracy, oczekiwanej trwałości oraz planowanego sposobu użytkowania.
Porównanie właściwości – Plastic Wood kontra drewno
Porównując materiały konstrukcyjne, łatwo skupić się wyłącznie na cenie zakupu. W praktyce jest to tylko jeden z wielu czynników wpływających na powodzenie inwestycji.
Projektanci analizują przede wszystkim:
- warunki pracy materiału,
- przewidywaną trwałość,
- koszty utrzymania,
- bezpieczeństwo użytkowania,
- możliwość późniejszego serwisowania,
- wpływ środowiska,
- dostępność materiału.
Dopiero po uwzględnieniu tych elementów można świadomie wybrać odpowiednie rozwiązanie.
Odporność na wilgoć
Wilgoć jest jednym z najważniejszych czynników wpływających na trwałość konstrukcji zewnętrznych.
Drewno jest materiałem naturalnym i reaguje na zmiany wilgotności otoczenia. W zależności od gatunku oraz sposobu zabezpieczenia może pęcznieć, kurczyć się lub wymagać okresowej konserwacji.
Nie jest to wada – jest to naturalna cecha drewna.
Projektując konstrukcję drewnianą należy zapewnić:
- odpowiednią wentylację,
- odprowadzenie wody,
- zabezpieczenie powierzchni,
- regularne przeglądy.
- Plastic Wood
Produkty wykonane z tworzyw sztucznych przeznaczonych do zastosowań zewnętrznych nie chłoną wilgoci w taki sposób jak drewno.
Dzięki temu znajdują zastosowanie m.in.:
- przy pomostach,
- marinach,
- tarasach,
- nabrzeżach,
- wybiegach dla zwierząt,
- ogrodzeniach.
Jeżeli konstrukcja będzie przez wiele lat narażona na wodę lub wysoką wilgotność, warto rozważyć materiały zaprojektowane właśnie do takich warunków.
Odporność na promieniowanie UV
Każdy materiał pozostający przez lata na słońcu ulega zmianom.
Dotyczy to:
- drewna,
- tworzyw,
- betonu,
- stali,
- aluminium.
Nowoczesne produkty przeznaczone do zastosowań zewnętrznych projektowane są z uwzględnieniem odporności na promieniowanie UV, jednak stopień tej odporności zależy od technologii producenta.
Odporność na mróz
W Polsce temperatura może zmieniać się od około -25°C zimą do ponad +35°C latem.
Tak duże różnice powodują pracę materiałów.
Dlatego zarówno przy drewnie, jak i przy materiałach z tworzyw należy:
- stosować dylatacje,
- zachować odpowiedni rozstaw podpór,
- przestrzegać zaleceń montażowych producenta.
- Konserwacja
To jedna z największych różnic pomiędzy materiałami.
Drewno w zależności od gatunku i zastosowania może wymagać:
- impregnacji,
- olejowania,
- lakierowania,
- malowania,
- okresowych napraw.
Częstotliwość tych prac zależy od warunków eksploatacji oraz rodzaju zabezpieczenia.
Plastic Wood
Produkty z tej grupy zwykle nie wymagają impregnacji ani malowania.
Nie oznacza to jednak, że można całkowicie zapomnieć o konserwacji.
Każda konstrukcja zewnętrzna powinna być regularnie kontrolowana pod kątem:
- mocowań,
- stabilności,
- czystości,
- uszkodzeń mechanicznych.
Estetyka
Tutaj nie ma jednej prawidłowej odpowiedzi.
Drewno zapewnia naturalny wygląd, unikalny rysunek słojów oraz charakterystyczną fakturę.
To właśnie dlatego pozostaje materiałem pierwszego wyboru w wielu projektach architektonicznych.
Plastic Wood wygląd zależy od producenta oraz technologii wykonania.
Niektóre produkty mają gładką powierzchnię, inne strukturę inspirowaną drewnem.
Ich zaletą jest zachowanie jednolitego wyglądu całej konstrukcji.
Obróbka drewna
- Łatwe cięcie.
- Łatwe wiercenie.
- Łatwe frezowanie.
- Łatwe szlifowanie.
Obróbka Plastic Wood
Może być obrabiane przy użyciu odpowiednich narzędzi przeznaczonych do tego rodzaju materiałów.
Sposób obróbki zależy od konkretnego produktu.
Kontakt z ziemią
To temat bardzo często pojawiający się podczas budowy ogrodzeń.
Element drewniany znajdujący się bezpośrednio w gruncie pracuje w bardzo wymagających warunkach.
Stały kontakt z wilgocią wymaga odpowiedniego zabezpieczenia.
Materiały z tworzyw stosowane do takich zastosowań często wybierane są właśnie ze względu na odporność na środowisko gruntowe.
Kontakt z nawozami
W gospodarstwach rolnych elementy konstrukcyjne mają kontakt z:
- nawozami,
- błotem,
- gnojowicą,
- środkami dezynfekcyjnymi.
Przy projektowaniu takich obiektów warto zwrócić uwagę na odporność materiału na środowisko, w którym będzie pracował.
Kontakt z wodą morską
Pomosty i mariny stanowią jedno z najbardziej wymagających środowisk.
Projektując takie obiekty należy uwzględnić:
- wodę,
- sól,
- promieniowanie UV,
- wiatr,
- intensywne użytkowanie.
Dobór materiałów powinien być dostosowany do tych warunków.
Wpływ na środowisko
To temat, który budzi wiele emocji.
Dlatego warto oddzielić fakty od opinii.
Drewno
Jest surowcem odnawialnym, pod warunkiem prowadzenia odpowiedzialnej gospodarki leśnej.
Plastic Wood
Wiele produktów tej grupy wykorzystuje tworzywa pochodzące z recyklingu.
Ich zastosowanie może przyczyniać się do ponownego wykorzystania surowców, jednak wpływ środowiskowy należy oceniać z uwzględnieniem całego cyklu życia produktu.
Jak wybrałby to inżynier?
Wyobraźmy sobie trzy różne projekty.
Projekt 1 – Taras przy domu
Priorytet: estetyka i naturalny wygląd.
Inżynier rozważy zarówno drewno, jak i Plastic Wood, analizując oczekiwania inwestora dotyczące konserwacji i trwałości.
Projekt 2 – Pomost nad jeziorem
Priorytet: odporność na wilgoć.
Tutaj kluczowe będzie zachowanie materiału w środowisku wodnym oraz ograniczenie prac konserwacyjnych.
Projekt 3 – Ogrodzenie pastwiska
Priorytet: trwałość i niskie koszty utrzymania.
Analiza obejmie odporność materiału na wilgoć, błoto, kontakt z gruntem i intensywne użytkowanie.
| Cecha | Drewno | Plastikowe drewno TERPLAST |
| Impregnacja | Konieczna | Nie |
| Malowanie | Wymagane | Nie |
| Gnicie | Tak | Nie |
| Wilgoć | Nasiąka | Odporne |
| Owady | Podatne | Odporne |
| Pleśń | Może wystąpić | Nie rozwija się |
| Trwałość | Średnia | Bardzo wysoka |
| Konserwacja | Regularna | Praktycznie bezobsługowa |
| Recykling | Ograniczony | Materiał z recyklingu |
Uwaga: Powyższe zestawienie ma charakter orientacyjny i pokazuje typowe cechy obu grup materiałów. Konkretne właściwości zależą od gatunku drewna, rodzaju tworzywa oraz technologii zastosowanej przez producenta.
Najczęściej popełniany błąd
Największym błędem jest zadawanie pytania:
„Co jest lepsze?”
Prawidłowe pytanie brzmi:
„Który materiał będzie lepszy do mojego projektu?”
To pozornie niewielka różnica, ale właśnie tak myślą projektanci i inżynierowie. Dobierają materiał do warunków pracy, a nie odwrotnie.
Analiza kosztów – cena zakupu to dopiero początek
Przy wyborze materiału wiele osób porównuje wyłącznie cenę zakupu. To naturalne, jednak w przypadku konstrukcji zewnętrznych znacznie większe znaczenie ma całkowity koszt użytkowania.
Na przykład taras, pomost lub ogrodzenie projektuje się zwykle z myślą o wieloletniej eksploatacji. W tym czasie mogą pojawić się koszty związane z:
- konserwacją,
- impregnacją,
- malowaniem,
- wymianą uszkodzonych elementów,
- robocizną,
- przestojami wynikającymi z remontów.
Dlatego warto patrzeć na inwestycję nie tylko przez pryzmat ceny zakupu, ale również kosztów utrzymania przez cały okres użytkowania.
Przykład porównawczy
Wyobraźmy sobie dwa tarasy o tej samej powierzchni.
Pierwszy wykonano z drewna wymagającego okresowej konserwacji.
Drugi oparto na materiale z grupy Plastic Wood, przeznaczonym do zastosowań zewnętrznych.
Po kilku latach właściciel drewnianego tarasu może ponieść wydatki związane z:
- zakupem środków do impregnacji,
- odświeżeniem powierzchni,
- wymianą pojedynczych elementów,
- robocizną.
W przypadku drugiego rozwiązania zakres prac może być mniejszy, choć nadal należy wykonywać okresowe przeglądy konstrukcji oraz utrzymywać ją w czystości.
Jak wybrałby to projektant?
Doświadczony projektant zwykle nie pyta:
„Który materiał jest najlepszy?”
Zadaje zupełnie inne pytania.
- Jak długo obiekt ma być użytkowany?
- Czy właściciel akceptuje regularną konserwację?
- Czy konstrukcja będzie stale narażona na wodę?
- Czy priorytetem jest wygląd czy trwałość?
- Czy inwestycja ma być łatwa do rozbudowy?
Dopiero po uzyskaniu odpowiedzi wybiera odpowiedni materiał.
Przykładowe zastosowania
Tarasy
Jeżeli inwestorowi zależy przede wszystkim na naturalnym charakterze i jest gotów wykonywać regularną konserwację, drewno może być bardzo dobrym wyborem.
Jeżeli natomiast priorytetem jest ograniczenie prac konserwacyjnych i użytkowanie przez wiele lat w zmiennych warunkach pogodowych, warto rozważyć materiały z grupy Plastic Wood.
Pomosty
Przy projektowaniu pomostów kluczowe znaczenie ma środowisko pracy. Stały kontakt z wodą oraz zmienne warunki atmosferyczne sprawiają, że dobór materiałów wymaga szczególnej uwagi.
Padoki i ogrodzenia
W gospodarstwach rolnych materiały narażone są na:
- błoto,
- wodę,
- nawozy,
- intensywne użytkowanie.
Dlatego inwestorzy często wybierają rozwiązania, które ograniczają późniejsze prace konserwacyjne.
Mała architektura
Ławki, pergole, donice czy elementy parków powinny być trwałe i estetyczne przez wiele lat.
Dobór materiału zależy od charakteru projektu, oczekiwanej estetyki oraz planowanego sposobu użytkowania.
Mit czy fakt?
MIT
Najtańszy materiał zawsze będzie najbardziej opłacalny.
FAKT
Najniższa cena zakupu nie oznacza najniższego kosztu użytkowania.
MIT
Plastic Wood jest tylko imitacją drewna.
FAKT
To odrębna grupa materiałów konstrukcyjnych o innych właściwościach i zastosowaniach.
MIT
Drewno jest zawsze bardziej ekologiczne.
FAKT
Ocena wpływu środowiskowego wymaga analizy całego cyklu życia produktu – od pozyskania surowca, przez użytkowanie, aż po możliwość ponownego wykorzystania lub recyklingu.
MIT
Nie ma sensu porównywać materiałów.
FAKT
Świadome porównanie pozwala dobrać rozwiązanie najlepiej odpowiadające wymaganiom konkretnego projektu.
FAQ
Czy Plastic Wood jest trwalszy od drewna?
Nie można udzielić jednej odpowiedzi dla wszystkich zastosowań. Trwałość zależy od rodzaju produktu, warunków użytkowania oraz sposobu montażu.
Czy drewno zawsze wymaga impregnacji?
W praktyce elementy drewniane stosowane na zewnątrz zwykle wymagają odpowiedniej ochrony i okresowej konserwacji.
Czy Plastic Wood można stosować przy wodzie?
Tak, wiele produktów z tej grupy projektowanych jest z myślą o nśrodowisku o podwyższonej wilgotności.
Czy oba materiały można łączyć?
Tak. W niektórych projektach stosuje się konstrukcje wykorzystujące zarówno drewno, jak i elementy wykonane z tworzyw.
Czy Plastic Wood jest odpowiedni do gospodarstw rolnych?
Może być wykorzystywany w wielu zastosowaniach rolniczych, takich jak ogrodzenia, padoki czy elementy infrastruktury gospodarczej – zawsze zgodnie z przeznaczeniem danego produktu.
Podsumowanie
Rozwój nowoczesnych materiałów nie oznacza końca drewna. Oznacza natomiast, że inwestorzy mają dziś większy wybór niż kiedykolwiek wcześniej.
Najlepsze decyzje projektowe powstają wtedy, gdy materiał dobierany jest do warunków użytkowania, oczekiwań inwestora i planowanego okresu eksploatacji. Takie podejście pozwala stworzyć trwałe i funkcjonalne rozwiązania – niezależnie od tego, czy wybór padnie na drewno, czy na Plastic Wood.

